Po wakacjach nad wodą zostają tony śmieci. Rusza IV edycja kampanii 10GG

Wody Polskie szacują, że każdego roku nad polskimi rzekami i zbiornikami wodnymi wyrzucanych jest kilka tysięcy ton śmieci. Tylko w 2025 r. uczestnicy Operacji Czysta Rzeka zebrali ponad 570 ton odpadów, a w ramach Akcji Czysta Odra usunięto kolejne 206 ton. Jednocześnie rośnie skala turystyki krajowej: mieszkańcy Polski odbyli w 2025 r. 54,5 mln podróży turystycznych, a w lipcu i sierpniu na obszarach nadmorskich z noclegów skorzystało 2,1 mln turystów. W odpowiedzi na presję, jaką wakacyjny wypoczynek wywiera na wody i strefy przybrzeżne, „Wodne Sprawy” rozpoczynają IV edycję ogólnopolskiej kampanii edukacyjnej 10GG – „10 grzechów głównych nieświadomego turysty”. Miasto Skarżysko dołączyło do akcji.

Tegoroczna edycja, prowadzona pod hasłem „Twoje wakacje wpływają na wodę”, zwraca uwagę na codzienne zachowania nad rzekami, jeziorami i morzem, które wpływają na jakość wody, stan brzegów i życie w ekosystemach od wód zależnych. Kampania potrwa od 16 czerwca do 24 sierpnia 2026 r., a w jej ramach „Wodne Sprawy” m.in. opublikują cykl eksperckich materiałów „Poniedziałki z grzechem” oraz zorganizują konkurs fotograficzny pokazujący dobre praktyki wypoczynku nad wodą. Kampanię wspierają media, samorządy – w tym miasto Skarżysko-Kamienna, instytucje, organizatorzy rekreacji i partnerzy, którzy popierają ideę odpowiedzialnego wypoczynku nad wodą.

Według GUS w 2025 r. mieszkańcy Polski odbyli 54,5 mln krajowych podróży turystycznych, o 3,2 proc. więcej niż rok wcześniej. Wydatki na nie wyniosły 52,7 mld zł. Dane dotyczące obszarów nadmorskich pokazują skalę zjawiska: tylko w lipcu i sierpniu 2025 r. w turystycznych obiektach noclegowych na tych terenach przebywało 2,1 mln turystów, którzy skorzystali z 9 mln noclegów.

Skalę problemu potwierdzają również wyniki społecznych akcji sprzątania. Wody Polskie wskazują, że rocznie nad polskimi rzekami i zbiornikami wodnymi wyrzucanych jest kilka tysięcy ton śmieci. W 2025 r. w ramach Operacji Czysta Rzeka zebrano blisko 580 ton odpadów podczas 960 lokalnych akcji. Uczestnicy Akcji Czysta Odra usunęli kolejne 206 ton śmieci, z czego ponad połowę stanowił plastik, a 30 proc. – szkło.

– Śmieci pozostawione na brzegu są najbardziej widocznym śladem wakacyjnej presji na wodę, ale nie jedynym. Problem polega na tym, że wiele wakacyjnych zachowań nad wodą jest traktowanych jak drobnostki: wejście w trzcinowisko, zejście do jeziora poza wyznaczonym miejscem, umycie naczyń w wodzie, hałasowanie na terenach cennych przyrodniczo czy pozostawienie niedopałka w piasku. W skali jednego dnia się to nie mieć znaczenia. W skali całego sezonu i milionów podróży staje się realną presją na wody, obszary przybrzeżne i organizmy, które tam żyją – mówi Agnieszka Hobot, redaktorka naczelna „Wodnych Spraw”.

Zachęcamy do zapoznania się z akcją na stronie wodnesprawy.pl