Od 1 stycznia 1996 r. gmina stała się organem prowadzącym przedszkola, szkoły podstawowe i gimnazja. W ten sposób została głównym partnerem państwa organizującym i współfinansującym edukację i wychowanie dzieci i młodzieży.

Zgodnie z ustawą z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty do podstawowych zadań organu prowadzącego należy w szczególności:

1. zapewnienie warunków działania szkoły lub placówki, w tym bezpiecznych i higienicznych warunków nauki, wychowania i opieki,
2. wykonywanie remontów obiektów szkolnych oraz zadań inwestycyjnych w tym zakresie,
3. zapewnienie obsługi administracyjnej, finansowej i organizacyjnej szkoły lub placówki,
4. wyposażenie szkoły lub placówki w pomoce dydaktyczne i sprzęt niezbędny do pełnej realizacji programów nauczania, wychowania i innych zadań statutowych.

Z dniem 1 września 1999 r. wdrożona została strukturalna reforma systemu edukacji. Reforma systemu szkolnego wprowadziła sześcioletnie szkoły podstawowe, trzyletnie gimnazja oraz szkolnictwo ponadgimnazjalne. Podział ośmioletnich szkół podstawowych na 2 poziomy nauczania ( szkoły podstawowe i gimnazja ) zaowocował 9 – letnim systemem nauczania w szkołach prowadzonych przez gminę. Zmiana sieci szkół spowodowała nie tylko przemieszczenia dzieci i kadry nauczycielskiej ale wzbudziła też wiele emocji wśród rodziców. Kilkuletni okres prowadzenia przez gminę placówek oświatowych był okresem wielu zmian, których wprowadzenie wymagało współpracy władz miasta z lokalną społecznością oraz organem nadzoru pedagogicznego. Wprowadzony system funkcjonowania skarżyskiej oświaty, będący efektem wspólnych konsultacji społecznych, z perspektywy czasu można uznać za trafny i sprzyjający rozwojowi dzieci i młodzieży.